Vlaanderen
OVAM Toon navigatie menu

Circulaire aankooptools

De impact van je circulaire aankoop bepalen lijkt vaak een hele uitdaging. Er zijn honderden tools, indicatoren en certificaten op de markt. Op deze pagina proberen we je op weg te helpen.

Waar ben je naar op zoek?

In hun rapport 'Circular Metric for Business' van 2020 geeft Circle Economy enkele duidelijke definities:

" Een Metriek (metric eng.) is een methode die we gebruiken om de verandering doorheen de tijd te begrijpen, over een aantal dimensies. We gebruiken het als een brede term die zowel de methode om iets te meten kan aanduiden als de meetresultaten of de berekende of bepaalde set van indicatoren.

Een indicator is een een curciaal onderdeel van een metriek. De term verwijst naar één enkele waarde en de bijbehorende eenheid. Hij wordt gebruikt om een specifieke prestatietrend aan te tonen.

Veel metrieken kunnen geheel of gedeeltijdlijk automatisch berekend worden in on- of offline tools die het risico op fouten verkleinen. On deze context kunnen we tools definiëren als geautomatiseerde metriek.

Metrieken die een zekere mate van controle en toetsing hebben doorstaan en die algemeen worden aanvaard als een gestandaardiseerde manier van meten, kunnen als standaarden worden beschouwd. Technisch gezien kan men zowel ‘informele’ standaarden beschouwen als standaarden die officieel zijn gedocumenteerd en gepubliceerd door standaardisatie organisaties.

Een certificaat is een specifiek type standaard dat niet door de organisatie zelf kan worden toegepast, maar waarvoor een derde partij moet beoordelen of de prestaties van het bedrijf in overeenstemming zijn met een bepaalde standaard. Ze resulteren meestal in een productlabel dat wordt uitgegeven door de derde partij."

We willen hier een bredere definitie van 'tools' gebruiken en al het materiaal opnemen dat u helpt uw ​​circulaire inkoop te realiseren en de impact ervan te meten.

 

 

 

Indicatoren

Naast de circulaire ambitiekaart is binnen de Green Deal Circulair Inkopen een set indicatoren ontwikkeld. Ze kunnen worden gebruikt om uw baseline (as-is lineaire inkoop) te vergelijken met de uitkomst van uw circulaire inkoop. Dit helpt bij het evalueren van uw ambities en de inkoop zelf. En zal uiteraard een idee geven van de positieve impact die is behaald.

indicatoren kaart

 

Life Cycle Costing

 

Volgens de EU-aanbestedingsregels van 2014 moet een opdracht worden gegund op basis van de economisch meest voordelige inschrijving (EMVI). Kosten of prijs maken deel uit van de beoordeling van elke procedure en zijn meestal een van de meest invloedrijke factoren. Toch sluit dit circulaire overheidsopdrachten niet uit. De kosten kunnen worden berekend op basis van de levenscyclus van een product.

Wanneer u een product, dienst of werk afneemt, betaalt u altijd een prijs. De aankoopprijs is echter slechts een van de kostenelementen in het hele proces van kopen, bezitten en afvoeren. Levenscycluskostenberekening (Life Cycle Costing, LCC) houdt in dat alle kosten in aanmerking worden genomen die tijdens de levensduur van het product, het werk of de dienst zullen worden gemaakt:

  • Aankoopprijs en alle bijbehorende kosten (levering, installatie, verzekering, etc.)
  • Bedrijfskosten, inclusief energie-, brandstof- en waterverbruik, reserveonderdelen en onderhoud
  • Kosten aan het einde van de levensduur (zoals ontmanteling of verwijdering) of restwaarde (d.w.z. opbrengst uit verkoop van product)
  • LCC kan ook de kosten van externe effecten (zoals broeikasgasemissies) omvatten onder specifieke voorwaarden die in de richtlijnen zijn vastgelegd.

De huidige richtlijnen (2014) vereisen dat waar LCC wordt gebruikt, de berekeningsmethode en de gegevens die de inschrijvers moeten verstrekken, worden vermeld in de aanbestedingsstukken. Er gelden ook specifieke regels met betrekking tot methoden voor het toewijzen van kosten aan externe milieueffecten, die erop gericht zijn ervoor te zorgen dat deze methoden eerlijk en transparant zijn. LCC is logisch, ongeacht de milieudoelstellingen van een overheidsinstantie. Door LCC toe te passen, houden overheidsaankopers rekening met de kosten van gebruik, onderhoud en verwijdering van hulpbronnen die niet in de aankoopprijs tot uiting komen. Vaak leidt dit tot ‘win-win’ situaties waarbij een groener product, werk of dienst ook in het algemeen goedkoper is. Het belangrijkste besparingspotentieel gedurende de levenscyclus van een goed, werk of dienst zijn:

  • Besparing op het gebruik van energie, water en brandstof
  • Besparing op onderhoud en vervanging
  • Besparing op verwijderingskosten

Bron: webpagina  Green Public Procurement van de Europese Commissie

Criteriatools

Criteriatools werken inspirerend en kunnen aankopers ondersteunen om hun criteria op te maken. Het blijft wel belangrijk om zelf af te wegen wat er belangrijk is in jouw specifieke situatie en in dialoog te gaan met de markt, zeker als we innovatie willen stimuleren.
Gezien de tijd die nodig is om deze tools op te maken, bevatten ze immers per definitie niet de meest recente mogelijkheden op de markt.
De meest criteriatools werden ontwikkeld met het oog op duurzaam aankopen, maar we zien dat circulariteit hier steeds vaker in wordt geconcretiseerd.

Toolmatrix & quickviews

Voor de Green Deal Circular aankopen werden er 5 tools voor circulair aankopen grondig bekeken. Voor elke tool werd een kaart opgemaakt met de de focus, output, data, kostprijs, betrouwbaarheid en complexiteit ervan. Daarnaast is er ook een matrix die een overzicht geeft en toelaat ze snel te vergelijken. Deze quickviews en de overzichtsmatrix kunt u terugvinden bij de publicaties > tools.

 

Tools voor Circulair Aankopen en bijbehorende publicaties

 

Het RIVM heeft op een rij gezet welke ‘tools’ inkopers tot hun beschikking hebben om de milieueffecten te duiden. Vervolgens heeft het RIVM 13 tools geselecteerd die de brede variatie aan mogelijkhed…

 

Softwaretool die organisaties ondersteunt om de duurzame en circulaire impact van producten én organisaties zichtbaar en transparant te maken. Voor de GDCA werd voor deze tool een quickview gemaakt m…

 

De online tool PRP® maakt circulair aankopen concreet door eisen en criteria voorop te stellen die tot meer circulair resultaat leiden. Voor de GDCA werd voor deze tool een quickview gemaakt met de d…

 

Optimal SCANS geeft inzicht en ondersteuning bij de aankoop van duurzame en circulaire producten én organisaties.Voor de GDCA werd voor deze tool een quickview gemaakt met de de focus, output, data, …

 

MCI is een tool voor bedrijven die hun producten en organisatie meer circulair willen maken via de Material Circularity Indicator, een instrument dat een product scoort van 0-100 op basis van het niv…

 

EcoChain is een tool die op basis van Activity Based Footprinting en levenscyclusanalyse de milieu-impact van producten in kaart brengt. Voor de GDCA werd voor deze tool een quickview gemaakt met de …

 

Voor de Green Deal Circular aankopen werden er 5 tools voor circulair aankopen grondig bekeken. Voor elke tool werd een kaart opgemaakt met de de focus, output, data, kostprijs, betrouwbaarheid en co…

 

GRO is een handleiding die in 2017 ontwikkeld werd om in de bouwprojecten van Het Facilitair Bedrijf een gelijklopend en holistisch ambitieniveau te implementeren op vlak van duurzaamheid. De ambitie…

 

The EU GPP criteria are developed to facilitate the inclusion of green requirements in public tender documents. While the adopted EU GPP criteria aim to reach a good balance between environmental per…

 

Een praktische hulp bij milieuvriendelijke aankopen onder sociaal verantwoorde condities.

 

Met behulp van deze tool kunt u voor diverse MVI-productgroepen op drie ambitieniveaus concrete MVI-criteria kiezen. De tool is een hulpmiddel en werkt het best als ambities van te voren zijn bepaald…

 

The European Commission has developped a series of sector specific LCC calculation tools which aim to facilitate the use of LCC amongst public procurers. This is the user guide for the LCC tool for G…

 

The European Commission has developped a series of sector specific LCC calculation tools which aim to facilitate the use of LCC amongst public procurers. This is the LCC tool for GPP of road lighting…

 

The European Commission has developped a series of sector specific LCC calculation tools which aim to facilitate the use of LCC amongst public procurers. This is the user guide for the LCC for GPP fo…

 

The European Commission has developped a series of sector specific LCC calculation tools which aim to facilitate the use of LCC amongst public procurers. This is the LCC tool for GPP for Indoor Light…

 

The European Commission has developped a series of sector specific LCC calculation tools which aim to facilitate the use of LCC amongst public procurers. This is the user guide for the LCC tool for G…

 

The European Commission has developped a series of sector specific LCC calculation tools which aim to facilitate the use of LCC amongst public procurers. This is the LCC tool for GPP of computers and…

 

The European Commission have developped a series of sector specific LCC calculation tools which aim to facilitate the use of LCC amongst public procurers. This is the users guide for the LCC tool for…

 

The European Commission have developped a series of sector specific LCC calculation tools which aim to facilitate the use of LCC amongst public procurers. This the LCC tool for GPP of Imaging Equipme…

 

The European Commission developed a series of sector specific LCC calculation tools which aim to facilitate the use of LCC amongst public procurers. This is the user guide to the LCC tool for GPP of …

 

The European Commission has developped a series of sector specific LCC calculation tools which aim to facilitate the use of LCC amongst public procurers. This is the LCC tool for the GPP of vending m…